Lastik basınç lambası neden yanar?
Lastik basınç lambası, bir veya daha fazla lastiğin basıncı önerilen seviyenin altına düştüğünde yanar. Gösterge panelinde genellikle alt kısmı açık bir lastik şekli içinde sarı ünlem işareti olarak görünür.
Bu sistem TPMS, yani Lastik Basınç İzleme Sistemi olarak adlandırılır. TPMS sürücüyü düşük lastik basıncı ve bazı sensör arızaları konusunda uyarır.
Lastiklere hava basıldıktan sonra lambanın hemen sönmemesi her zaman arıza olduğu anlamına gelmez. Sistemin yeniden ölçüm yapması, aracın hareket etmesi veya manuel olarak sıfırlanması gerekebilir.
Lastik havası tamam olduğu hâlde lamba neden sönmez?
Lastik basınçları doğru olmasına rağmen uyarı lambasının sönmemesinin birçok nedeni vardır.
Basınç yanlış ölçülmüş olabilir
Lastik basıncı lastikler soğukken ölçülmelidir. Araç uzun süre kullanıldıktan sonra lastikler ısınır ve ölçülen basınç yükselir. Sıcak lastiğe göre ayarlanan değer, araç soğuduğunda düşük kalabilir.
Basınç değerleri sürücü kapısı içindeki etikete göre ayarlanmalıdır. Lastiğin yanak kısmında yazan değer genellikle lastiğin taşıyabileceği azami basıncı gösterir ve araç için önerilen kullanım basıncı değildir.
Stepne kontrol edilmemiş olabilir
Bazı araçlarda yedek lastikte de TPMS sensörü bulunur. Dört ana lastik doğru basınçta olsa bile stepnenin basıncı düşükse uyarı devam edebilir.
Lastikte yavaş hava kaçağı olabilir
Çivi, sibop kaçağı, jant eğriliği veya lastik yanağındaki hasar basıncın yavaşça düşmesine neden olabilir. Lastik şişirildikten birkaç gün sonra uyarı yeniden yanıyorsa kaçak testi yapılmalıdır.
TPMS sistemi sıfırlanmamış olabilir
Bazı araçlar lastik basıncı ayarlandıktan sonra otomatik olarak yeni değerleri öğrenir. Bazı modellerde ise gösterge menüsünden veya fiziksel TPMS düğmesinden sıfırlama yapılması gerekir.
Lastik basınç sensörü arızalı olabilir
Doğrudan TPMS sistemlerinde her tekerlekte basınç sensörü bulunur. Sensör darbeye, neme veya fiziksel hasara bağlı olarak arızalanabilir.
Sensör pili bitmiş olabilir
TPMS sensörlerinin içinde genellikle değiştirilemeyen bir pil bulunur. Pil ömrü sona erdiğinde sensör iletişim kuramaz ve sistem arıza uyarısı verir. Bu durumda sensörün komple değiştirilmesi gerekebilir.
Sensörler yeniden eşleştirilmemiş olabilir
Lastik veya jant değişimi sonrasında sensörlerin araç kontrol ünitesine yeniden tanıtılması gerekebilir. Özellikle yazlık ve kışlık jant takımları arasında geçiş yapıldığında eşleştirme sorunu görülebilir.
TPMS lambası yanıp sönüyorsa ne anlama gelir?
Lastik basınç lambası aracın çalıştırılmasından sonra bir süre yanıp sönüyor ve ardından sabit yanıyorsa bu durum çoğunlukla TPMS sistem arızasını gösterir.
Olası nedenler şunlardır:
- Sensör pili bitmiş olabilir.
- Sensörlerden biri arızalanmış olabilir.
- Sensör araçla eşleşmemiş olabilir.
- TPMS anteninde veya alıcısında sorun olabilir.
- Uygun olmayan sensör kullanılmış olabilir.
- Sistem kontrol ünitesinde arıza bulunabilir.
Lamba doğrudan sabit yanıyorsa öncelikle lastik basınçları kontrol edilmelidir.
Doğrudan ve dolaylı TPMS sistemi arasındaki fark
Doğrudan TPMS sistemi
Doğrudan sistemde her tekerlekte fiziksel bir basınç sensörü bulunur. Sistem gerçek lastik basıncını ölçebilir ve bazı araçlarda her lastiğin değerini ekranda ayrı ayrı gösterebilir.
Bu sistemde sensör pili, sensör hasarı ve eşleştirme sorunları görülebilir.
Dolaylı TPMS sistemi
Dolaylı sistemde fiziksel basınç sensörü bulunmaz. Sistem, ABS tekerlek hız sensörlerinden gelen verileri kullanarak lastiklerin dönüş hızlarını karşılaştırır.
Basıncı düşen lastiğin çapı küçüldüğü için diğer lastiklerden farklı hızda dönebilir. Dolaylı sistemlerde lastik basıncı ayarlandıktan sonra kalibrasyon yapılması gerekir.
Lastik basınç lambası nasıl söndürülür?
Sıfırlama işlemi araç markasına ve modeline göre değişebilir. Genel olarak aşağıdaki adımlar uygulanabilir:
- Lastiklerin soğuk olduğundan emin olun.
- Dört lastiğin basıncını kapı içi etiketteki değerlere ayarlayın.
- Varsa stepne basıncını kontrol edin.
- Kontağı açın.
- Gösterge menüsünden “Lastik basıncı”, “TPMS” veya “Kalibrasyon” bölümünü bulun.
- “Sıfırla”, “Kaydet” veya “Kalibre et” seçeneğini çalıştırın.
- Aracı normal hızda belirli bir süre kullanın.
- Uyarının sönüp sönmediğini kontrol edin.
Bazı araçlarda direksiyon altında veya torpido bölümünde TPMS reset düğmesi bulunabilir. Düğmenin kullanım şekli araç modeline göre değiştiği için kullanım kılavuzu incelenmelidir.
Lastik basınç lambası soğuk havada neden yanar?
Hava sıcaklığı düştüğünde lastik içerisindeki hava basıncı da azalır. Bu nedenle özellikle kış aylarında sabah ilk çalıştırmada TPMS lambası yanabilir.
Gün içinde sıcaklık yükseldiğinde lamba sönebilir. Ancak uyarı görülmesi durumunda basınç yine de ölçülmelidir. Sadece sıcaklık değişimine güvenerek kontrolü ertelemek doğru değildir.
Lastik basınç lambası ile araç kullanılır mı?
Lastikler gözle normal görünse bile basınç kontrol edilmeden uzun yol veya yüksek hızlı sürüş yapılmamalıdır.
Düşük lastik basıncı şu risklere neden olabilir:
- Yol tutuşunun azalması
- Fren mesafesinin uzaması
- Yakıt tüketiminin artması
- Lastik omuzlarının düzensiz aşınması
- Lastiğin aşırı ısınması
- Lastik hasarı veya patlama riski
Lastik tamamen inmişse veya araç bir tarafa çekiyorsa sürüşe devam edilmemelidir.
Lastik basınç sensörü arızası nasıl anlaşılır?
Sensör arızasında aşağıdaki belirtiler görülebilir:
- TPMS lambası önce yanıp söner, ardından sabit yanar.
- Bir lastiğin basınç değeri ekranda görünmez.
- Lastik basıncı doğru olduğu hâlde uyarı devam eder.
- Lastik değişiminden sonra sistem sensörü tanımaz.
- Arıza tespit cihazında sensör iletişim hatası görülür.
- Sensör kimliği araç kontrol ünitesinde kayıtlı değildir.
Sensörlerin radyo frekansı ve araçla uyumluluğu önemlidir. Uyumlu olmayan sensörler sistem tarafından algılanmayabilir.
TPMS sensörü değiştirilince ne yapılır?
Yeni sensör takıldıktan sonra sensör kimliğinin araca tanıtılması gerekebilir. Bazı araçlar yeni sensörü sürüş sırasında otomatik olarak öğrenirken bazı araçlarda özel TPMS cihazı kullanılır.
Değişim sonrasında şu işlemler yapılabilir:
- Sensör kimliği okunur.
- Araç kontrol ünitesine tanıtılır.
- Lastik basıncı ayarlanır.
- TPMS sistemi sıfırlanır.
- Test sürüşü gerçekleştirilir.
- Arıza kodları yeniden kontrol edilir.
Sık sorulan sorular
Lastiklere hava bastım ama lamba neden sönmedi?
Sistemin yeniden öğrenme sürüşüne ihtiyacı olabilir, manuel sıfırlama gerekebilir veya sensörlerden biri arızalı olabilir.
TPMS lambası kaç kilometre sonra söner?
Bu süre araç modeline göre değişir. Bazı araçlarda birkaç dakikalık sürüşten sonra sönerken bazı modellerde manuel kalibrasyon gerekir.
Lastik basınç sensörü pili değişir mi?
Birçok TPMS sensöründe pil gövdeye kapalı şekilde yerleştirilmiştir. Pil bittiğinde sensörün komple değiştirilmesi gerekebilir.
Lastik değişiminden sonra TPMS neden yanar?
Yeni lastiklerin basıncı uygun olmayabilir, sensör zarar görmüş olabilir veya sensörlerin yeniden eşleştirilmesi gerekebilir.
TPMS arızası araç muayenesinde sorun olur mu?
Uygulamalar ülkeye ve güncel muayene kriterlerine göre değişebilir. Güvenlik açısından TPMS arızasının muayene öncesinde giderilmesi önerilir.
